Chợ tôm giống An Minh đang rơi vào tình trạng hỗn loạn và thiếu kiểm soát, gây thiệt hại nghiêm trọng cho người dân địa phương. Sự mất kiểm soát trong quy trình kiểm định chất lượng đã tạo điều kiện cho nhiều cơ sở lợi dụng tâm lý ham rẻ của nông dân, cung cấp tôm giống kém chất lượng. Điều này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến kinh tế của nông dân mà còn kéo theo nhiều hệ lụy xấu đến ngành nuôi trồng thủy sản tại khu vực. Việc cải thiện chất lượng tôm giống và áp dụng các biện pháp kiểm soát chặt chẽ là cần thiết để bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng và thúc đẩy sự phát triển bền vững cho nền kinh tế địa phương.

TỪ CHỤP GIẬT…

Từ trung tâm huyện An Minh quá bộ qua Trung tâm Thương mại thị trấn Thứ Mười Một chừng vài trăm mét về hướng cống Kim Quy đoạn Kênh Chợ, khu vực 1, thị trấn Thứ Mười Một là đến chợ tôm giống với ngồn ngộn biển hiệu bán tôm giống. Điều lạ, đa số các chủ vựa tôm giống nơi đây đều không phải là người bản xứ, họ đến từ tỉnh Cà Mau, Bạc Liêu. 2 giờ sáng, tiếng máy xe rền từ xa, cả làng tôm giống thức giấc bởi tiếng nói, cười rôm rả của các chủ vựa tôm giống.

Vỏ máy đủ cỡ, cứ 10 phút có một chuyến cặp bến chở tôm từ Bạc Liêu, Cà Mau về bán sỉ cho các vựa tôm giống tại thị trấn Thứ Mười Một. Về sáng chợ mỗi lúc một đông, người cầm vợt, người cầm cân, hì hục bên những thùng tôm giống đủ cỡ, đủ loại để mua, bán. “Nghề này ai nhanh tay giật được nhiều, giật rồi mới tính chuyện cân đong, đo đếm. Làm gì có đặt hàng trước hay phải giữ chữ tín.

Các chủ mua không cần hỏi giá hay thương lượng trước, tự xúc tôm đem lên cân và chuyện đánh nhau để giành mua hàng là không hiếm”, anh Đ.V.N, chủ một đại lý tôm giống vẫn thường bán lại cho các vựa cho biết. Trên bến, một phụ nữ mặc cả qua điện thoại: “Đảm bảo tôm hầm nhà đàng hoàng. Dạo này hút quá, 7 lon (700 ngàn đồng/kg) mới được. Giá vậy là em lời meo lắm…”. Vừa dứt lời, chị ta quay sang ngã giá với thương lái 950 ngàn đồng/kg, đem lên vèo rồi xuống đếm tiền. Thấy tôi ngạc nhiên, mua 950 ngàn/kg mà bán chỉ 700 ngàn đồng/kg sao có lời? Anh bạn bật mí, thì có “chiêu” mới dám bán giá đó.

Tôm thương phẩm càng có giá, “độ” gian lận trong mua bán tôm giống càng nhiều. Ông Tư D. một người dân sống tại khu vực làng tôm giải thích: “Làm ăn kiểu chụp giật này ai không gian lận, làm sao tồn tại được. Tay nào “non cơm”, chân ướt chân ráo muốn nhào vô bị “bóp cổ” đến sập tiệm”. Từ “bóp cổ” mà ông Tư D. hàm ý ám chỉ kiểu mua 10 bán 1 nhằm phá giá những người làm ăn chân chính.

ĐẾN ĐỦ “CHIÊU” GIAN LẬN

Những năm gần đây, tôm thương phẩm ngày càng có giá, nhu cầu mua tôm giống cũng tăng theo. Không chỉ thức thời về nhu cầu thị trường, các thương lái còn nắm rõ tâm lý nông dân ham mua hàng giá rẻ nên họ sẵn sàng hạ giá tôm giống xuống dưới 50% giá mua để bán cho nông dân và bán cho cả những thương lái từ phương xa đến.

8 giờ sáng, theo chân một “cò” tôm giống đến một vựa tôm giống X. tại thị trấn Thứ Mười Một, chúng tôi phát hiện chủ vựa cố tình xúc nhanh tôm giống đổ vào thau tôm đặt trên cân có nước đã trừ bì. Vợt được thiết kế hết sức đơn giản, cán vợt bằng ống nhựa có đường kính chừng 2cm. 1kg tôm chủ vựa cố tình xúc nhiều lần, mỗi lần như vậy, nước từ lưới vợt chảy ngược vào ống.

Ở đầu cán vợt được khoan một lỗ nhỏ thông hơi để khi dùng ngón cái bịt kín có thể giữ nước được trong ống. Với chiêu này, nông dân khó phát hiện nước từ ống nhựa chảy vào thau tăng trọng lượng nước thay tôm giống. Giới làm ăn bất chính vẫn thường rỉ tai nhau nhiều chiêu, trong đó “nắn cân” là cách gian lận nhiều nhất. Ông T.V.K, một tay bạn hàng bật mí: “Đã thành thông lệ, để bù trừ những khoản bị hao hụt do tôm bị sốc trên đường vận chuyển, chính sự hao hụt này buộc các tay buôn phải “cắt lại” cân để tránh thua lỗ.

Trần Văn N., một tay lái tôm đến từ Bạc Liêu nói nhỏ: Nếu sản phẩm dưới 500 gram cân vẫn đủ, từ 500 gram trở lên sẽ có sai số. Để làm việc này, chủ vựa buộc phải nhờ đến các thợ điều chỉnh cân. Và không ai bảo ai, các tay buôn đều làm lại cân để tránh bị thiệt thòi về mình. Tuy nhiên, theo ông Phạm Văn K., ngụ Đông Hưng A (An Minh): “Mua 600 gram, về cân còn 1,5 gram, họ nhanh lắm, cãi không được…”.

Ông Nguyễn Văn D., ấp Mương Đào, xã Vân Khánh (An Minh) cho biết, cuối năm 2009, ông đến Trại tôm giống Minh Tuấn, tại thị trấn Thứ Mười Một do Trần M.T, ngụ thị trấn Sông Đốc, huyện Trần Văn Thời (Cà Mau) mua 3 bọc tôm 1,5kg với giá 400 ngàn đồng/kg, về cân còn 600 gram. Trường hợp bị gian lận như ông D. không phải hiếm. Lợi dụng người dân không để ý khi mua tôm giống, các tay buôn sẽ “phạt cân” không thương tiếc. Mỗi ký tôm giống nông dân bị thương lái gian lận 200 – 800 gram là chuyện “cơm bữa”.

Nhờ có “bửu bối” (cân, vợt), các chủ vựa đã bao hết lô hàng tôm bệnh của các thương lái mới nhập về hôm qua. Chúng tôi hỏi bán tôm bệnh không sợ người mua trả lại sao, một người trong nhóm nói: “Làm sao biết được. Ai mua tôm về mà không đổ liền xuống vèo hoặc vuông vì sợ tôm sốc. Thêm cái mùa này hết nắng nóng đến mưa dầm, cứ đổ tôm chết là do ông trời, ai cãi được”.

Tôm giống với đủ mức giá đang được rao bán từ 300 ngàn đồng/kg đến 1 triệu đồng/kg. Hiện tôm giống có nhiều cỡ khác nhau, tôm post có giá 45 đồng/con, tôm ký chia thành 4 cỡ khác nhau, loại bằng cọng giá, loại nhỏ bằng đầu tăm nhang, loại nhỏ hơn có giá 950 ngàn đồng đến 1,2 triệu đồng/kg. “Bán giá này ít ai chịu mua, đem tới ruộng bán còn chê mắc. Kêu giá 700 ngàn đồng/kg là đã dự trù, vậy mà còn trả giá 450 ngàn đồng/kg, nếu không có “mánh”, chỉ cần chạy vài ngày là đứt vốn”, một bạn hàng ở khu vực 1, thị trấn Thứ Mười Một bộc bạch.

XỬ LÝ CÁCH NÀO?

Quyền lợi của nông dân nuôi tôm đang bị xâm hại nghiêm trọng sau những phát hiện về gian lận trong kinh doanh tôm giống ngày càng gia tăng. Làm thế nào để xử lý vấn đề này tận gốc rễ? Hiện những gian lận của chủ vựa tôm giống khi phát hiện chỉ bị phạt hành chính, mà mức phạt cao nhất theo Nghị định 95/2007/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đo lường và chất lượng sản phẩm, hàng hóa chỉ 30 triệu đồng.

Mức này quá thấp so gian lận của thương lái tôm giống. Từ đầu năm 2010 đến nay, Công an thị trấn Thứ Mười Một đã bắt quả tang 3 vụ gian lận trong kinh doanh tôm giống, nhưng so thực tế con số này còn quá kiêm tốn. Do vậy, ngoài xử phạt hành chính, phải rút giấy phép kinh doanh đối với những chủ vựa tôm giống lừa đảo để người dân an tâm sản xuất, góp phần tăng trưởng kinh tế địa phương.

Nguồn Báo Kiên Giang

Tác giả: Hoa sen vàng

Nguồn tin: Sưu tầm Online

| 65